De werkgroepen die actief zijn binnen onze heemkundekring zijn in de loop van het jaar continu bezig met de zaken die onder hun werkterrein vallen. De aard van deze werkzaamheden blijkt meestal uit de naam van de werkgroep.
Van enkele werkgroepen volgt hierna een nadere toelichting:
Werkgroep speciale projecten
In 2008 is de Projectgroep Industrieel Verleden van start gegaan met als doel het industriële verleden van Roosendaal te onderzoeken en aan de Roosendaalse bevolking te presenteren.
Al snel bleek, dat het in kaart brengen van het volledige industriële verleden een bijzonder omvangrijk project zou worden. Dit zou afbreuk doen aan de kwaliteit van het onderzoek en het resultaat daarvan. Daaropvolgend is in 2009 besloten om het project in eerste instantie te beperken tot twee aansprekende Roosendaalse bedrijven : de Borstelfabriek Vermunt en de Koninklijke Drukkerij van Poll Suykerbuyk. Daartoe zijn vervolgens twee werkgroepen opgericht, bestaande uit leden van de Heemkundekring en respectievelijk onder leiding van Toon Broos en Huub Beens, terwijl het totale project wordt aangestuurd door René Konings, Leo Notenboom, Cor Rops en Ben Steffen.
Na een prima artikel in ons tijdschrift en na een zeer succesvolle tentoonstelling over de Borstelfabriek Vero zijn de werkzaamheden van de betreffende werkgroep op dit terrein beëindigd. De werkgroep gaat zich nu bezig houden met de tabaksindustrie in Roosendaal. In de tweede helft van 2012 zullen de werkzaamheden van de werkgroep Van Poll Suykerbuyk tot een afronding komen.
Werkgroep genealogie
Deze werkgroep is bezig (of is van plan te starten) met de volgende onderwerpen:
- Een artikel over de Firma Vergouwen
- Een artikel over de Firma van Pul
- Een artikel over de Firma Deco
Werkgroep bidprentjes
Deze werkgroep is in de loop van 2007 van start gegaan. In het nieuwe computerprogramma zijn de oude bestanden aangepast en waar nodig gecorrigeerd.Het gehele bestand is in de loop van 2011opnieuw gecontroleerd en waar nodig aangepast. Inmiddels zijn ruim 15.000 bidprentjes gearchiveerd. Het overzicht is hier te bekijken. Om onze collectie uit te breiden of verder compleet te maken, kunnen nog steeds bidprentjes worden aangeleverd.
Werkgroep fotoarchief
Een werkgroep is bezig een selectie van foto's uit ons archief te maken om deze, in samenwerking met het Gemeenterachief Roosendaal, via hun website te publiceren.
Een van de belangrijkste voorwaarden voor publicatie is, naast privacy, auteursrecht en kwaliteit van de opname, het algemeen belang voor Roosendaal en de Roosendaalse bevolking. Het hanteren van deze voorwaarden brengt met zich mee dat in ons archief meer foto's aanwezig zijn dan die welke via het internet worden gepubliceerd.
Alle foto's die zich in ons archief bevinden zijn/worden beschreven en in een aparte database opgenomen.
De voorbereidingen bij de samenstelling van de werkgroep alsmede het opstellen van de juiste procedures en routing van de werkzaamheden hebben heel wat inspanningen van de leden van de werkgroep gevergd.
Omdat wij ook proberen te voorkomen dat dezelfde foto, die soms in verschillende archieven aanwezig is, meerdere malen wordt gepubliceerd, wordt hieraan veel aandacht besteed.
Werkgroep archeologie
Momenteel is de werkgroep o.m. bezig met de volgende onderwerpen:
- Het achterhalen van de plaats van het vroegere klooster Catharinadalop Vroenhout.
- De werkgroep heeft op 31 mei 2010 geassisteerd bij de proefboringen op en rond de oude sportvelden van Heerle. Ook bij het bouwrijp maken van deze terreinen zal de werkgroep hier de nodige aandacht aan gaan besteden.
- Bij de aanstaande bouwplannen rond de Zuidpoort, plan Vrouwenhof, zal de werkgroep medewerking verlenen bij eventuele proefboringen.
- De ontwikkelingen rond het eerder afgebrande Restaurant Vroenhout worden door de werkgroep nauwlettend gevolgd teneinde ook daar de nodige onderzoekingen te kunnen doen.
- Tot slot geldt hetzelfde rond de bouwplannen op het Dr. Van Dregtplein.
- Cultuurhistorische Waardekaart van Roosendaal
De gemeente Roosendaal heeft een Cultuurhistorische Waardekaart laten maken van haar grondgebied. Bij het maken van deze kaart is vooral gekeken wat de provincie Noord-Brabant al in kaart heeft gebracht op het gebied van archeologie. De provincie heeft immers alle archeologische vondsten binnen de provincie geregistreerd. Mede op basis daarvan zijn alle gronden ingedeeld in klassen met verschillende archeologische verwachtingswaarden. Zo kan de gemeente, op basis van de verwachtingswaarde, bepalen of eerst archeologisch onderzoek moet worden verricht als een bouwvergunning wordt aangevraagd.
Anderzijds zal het niet zo zijn dat gronden waarin echt waardevol materiaal wordt gevonden, daadwerkelijk worden afgegraven en waarvan de vondsten vervolgens worden afgevoerd naar een museum. Het beleid op het gebied van archeologie is momenteel zo, dat archeologisch materiaal nergens beter bewaard wordt dan op de plaats waar het nu ligt. Wel wil men dolgraag de achtergronden van de vondsten te weten komen. Hoe leefden de mensen ten tijde van de vondst? Hoe werd er in onze streek in die tijd gebouwd? Dat is goed te weten voor ons mensen, nu.
Verfijnen
Het is zeer de vraag of de Cultuurhistorische Waardekaart van Roosendaal voldoet aan de doelstellingen. De kaart is erg grofschalig en voornamelijk gebaseerd op de "geomorfologie" oftewel de vorm van het landschap. De historie van Roosendaal en omstreken is nog onvoldoende in kaart gebracht, zeker wat betreft de bebouwde kom van stad en dorpen. Denk eens aan de plaats waar de Molenbeek uitmondt in de Vliet aan de Kade. Hoe lang zijn op die plaats al mensen actief? Denk ook eens aan het Emile van Loonpark met de dikke laag esdekgronden in dat park. Esdekgronden zijn van elders aangevoerde zandgronden. Waarvoor is deze grond aangevoerd en was het alleen maar zand of zat er nog ander materiaal tussen? Van welke periode zijn die materialen? Weten wij hoe de middeleeuwse Sint Jan eruit echt zag? Zijn alle fundamenten van die kerk bekend? Hoe groot was het aanpalende kerkhof bij de Sint Jan? Hoe was dat kerkhof ingericht? Waren de turfhoofden in Roosendaal bewoond voordat deze gebruikt gingen worden voor de turfwinning en turfhandel?
Vragen te over!Heemkundekringen gaan samenwerken.
De heemkundekringen van Roosendaal, Wouw en Nispen hebben besloten dat zij samen de waardekaart van de gemeente gaan onderzoeken en waar nodig gaan aanvullen en verbeteren. De heemkundekringen hebben veel praktijkdeskundigen onder hun leden. Zij kunnen mogelijk aantonen dat gronden al dan niet terecht
een bepaalde verwachtingswaarde hebben gekregen. De bevindingen van de leden zullen worden voorgelegd aan onze gemeentelijke deskundige, te weten stadsarcheoloog Marco Vermunt. Gezamenlijk zullen vervolgens voorstellen worden geformuleerd om, waar nodig, de kaart aan te passen. De aandacht zal bepaald ook uitgaan naar cultuurhistorie binnen de bebouwde kom. Het wordt voor de heemkundekringen een behoorlijke klus.