Goedemorgen/middag/avond. (Mocht u dit 's nachts lezen, dan zou ik u toch aanraden het niet te laat te maken.) Welkom bij dit cursusje, en bedankt voor uw belangstelling. Ik hoop dat u er wat aan hebt.
Ik stel me de situatie zo voor: u hebt sinds enige tijd een Internet-aansluiting, en u hebt zo eens wat rond gesurfd. En het lijkt u leuk om ook zelf eens een website te maken. Uw zwager heeft er tenslotte ook eentje, en die van de biljartclub is door Kees en Aart toch ook in een paar weken in elkaar gezet. U hebt in de boekhandel of bibliotheek boekjes zien staan met titels als "Een eigen website in 10 minuten". Wel, dat lijkt me wat optimistisch, maar u zou met een paar avonden lezen-en-knutselen toch een heel eind moeten komen. Hoeveel tijd u voor de hele cursus -gesteld dat u bereid zou zijn hem helemaal door te lopen- kwijt bent kan ik moeilijk zeggen. Dat hangt er van af hoe snel kwartjes vallen, en hoe veel moeite u met de oefeningetjes hebt. (Mocht u iets niet duidelijk zijn, kijkt u dan ook eens in een boekje of op een andere website. Op zowel html.pagina.nl als op html.startkabel.nl vindt u links naar diverse grotere en kleinere, eenvoudige en diepgaande cursussen. Elke docent heeft nu eenmaal zijn eigen stijl, en een aanpak die mij helder lijkt kunt u juist verwarrend vinden.)
Ik heb dit cursusje geschreven met als doelgroep ("u bent ...") de niet-technisch onderlegde computergebruiker, die overigens wel een normale ervaring heeft met teksten bewerken, bestandsbeheer etcetera. Doel van dit cursusje is u in staat te stellen zelf een eenvoudige website op te zetten, zonder geavanceerde toeters en bellen, maar wel zo dat u daarmee bijvoorbeeld een aantrekkelijke site over uw hobbies (sigarenbandjes verzamelen, of zo) kunt maken.
Is zoiets lastig? Ja en nee. Of eigenlijk: nee en ja. In eerste instantie valt het reuze mee: de hoeveelheid inspanning die vereist is voordat u iets op het scherm hebt dat er best leuk uitziet is eigenlijk opvallend gering. Maar als u verder gaat zult u vermoedelijk merken dat u, als u het precies zo-en-zo wilt hebben, een hele tijd zit te prutsen voordat het zo ver is. Wat dat betreft zult u zelf een afweging moeten maken tussen "hoe snel" en "hoe mooi". Mag u zelf weten.
Voor alle duidelijkheid: ik ben een amateur en een knutselaar. Ik heb aardigheid in HTML, en ik probeer een beetje overzichtelijke en bruikbare sites te maken. Maar het blijft eenvoudig spul, en dit cursusje gaat ook niet verder dan dat. Als u op zoek bent naar het antwoord op vragen als "hoe bouw ik een webwinkel?" of "hoe maak ik 65.000 documenten toegankelijk?" zit u hier, naar ik vrees, fout. Suggestie: een zoekmachine aan het werk zetten met termen als "contentmanagemen" en/of "php".
Als u een webwinkel wilt opzetten: ik las daar laatst het Handboek Webwinkel door Jurgen Nijhuis over. Ik vond het goed toegankelijk. En wat me aansprak was ook dat hij bij de bespreking van de diverse software-bouwstenen de gratis of bijna gratis oplossingen niet schuwt.
Op het gebied van computercursussen meen ik twee "stijlen" te kunnen onderkennen: de theoretisch verantwoorde stijl en de "nou-laten-we-maar-eens-beginnen-stijl". De eerste begint met een theoretische uiteenzetting, de tweede gaat vrolijk van start en als er technische uitleg nodig is volgt die wel, meestal vergezeld van "maar dat mag u gelijk weer vergeten".
Ik heb gekozen voor zo weinig mogelijk technische betogen; ik wil u zo gauw mogelijk aan het werk zetten. HTML is typisch een kwestie van experimenteren en kijken wat het resultaat is. Ik kies dus nadrukkelijk voor de klooi-maar-aan stijl.
Dit cursusje is geënt op een klus die ik begin 1999 heb gedaan: het assisteren van een aantal juristen bij het opzetten van een intranet-site. Niet compleet digibeten, maar veel affiniteit met computers hadden ze nu ook niet. Typisch alfa's.
Hoewel u natuurlijk geheel vrij bent in uw benadering, zou ik u willen voorstellen de volgorde van de lesjes aan te houden. Ik begin met een de achtergrond van het fenomeen HTML te schetsen, en u te vertellen wat u nodig hebt. (Ik weet vrijwel zeker dat u alle spullen die u in eerste instantie nodig hebt reeds in huis hebt.) Daarna beginnen we met de "Hello World!"-fase: zo gauw mogelijk "iets op het scherm krijgen". Daarna worden diverse opmaak-toestanden doorgesproken en voorgedaan. Enige technische voorkennis is nadrukkelijk niet vereist.
Op die manier loop ik een hoeveelheid mogelijkheden met u door. Aan het eind van elk hoofdstukje vindt u een opdrachtje. Als u die maakt, leidt dat tot een paar bestanden met code. Waarschijnlijk is het resultaat wat warrig. Dat maakt niet uit. In het hoofdstuk "En Nu Nog Eens"1 gooien we alles weg en gaan we overnieuw beginnen. De grap van HTML is namelijk dat je voortdurend denkt "nee, dat kan ik toch beter zus of zo doen". Nou, en dat doe je dan.
(Overigens: u bent nergens toe verplicht, dus als u die opdrachten niet leuk vindt laat u ze gewoon zitten. Maar HTML krijg je alleen onder de knie door het zelf te doen. Ik wil u die opdrachtjes dus toch wel aanraden. En uiteraard mag u ze zelf aanvullen. Om routine op te bouwen is dat best een goed idee.)
U kwam in de inhoudsopgave een paar onderwerpen tegen met "voor gevorderden" er achter. Ik wil u niet ontmoedigen, maar dat zijn inderdaad toch wel wat lastiger dingen. En bovendien: het gaat daar over dingen die u echt niet persé nodig hebt. Ik zou u aanraden, daarmee pas aan de slag te gaan als u echt met HTML kunt "spelen".
Eh, tja. Laat ik een gesprekje weergeven dat ik ooit met mijn vader had, die toen hij met pensioen was een groot deel van zijn tijd besteedde aan het in kaart brengen van zijn stamboom.
Ik: "En als je er mee klaar bent, want doe je er dan mee?"
Hij: "Niets."
Ik: " Waar doe je het dan allemaal voor?"
Hij: "Nergens voor. Dat is nou het leuke van een hobby."
Er enige tijd over nagedacht hebbend, ben ik tot de conclusie gekomen dat hij gelijk had. Een website bouwt u omdat u dat leuk vindt, en/of omdat u meent iets aan de rest van de wereld mede te delen te hebben. Dat is een toereikende reden. Punt uit.
(Overigens, het is niet zo dat websites per definitie "voor de buitenwacht" zijn. U kunt ook heel goed een website maken die alleen op uw eigen pc staat. Uw receptencollectie, bijvoorbeeld, is op deze manier goed toegankelijk te maken -even los van het feit dat u dan wel elke keer de pc moet opstarten. Maar u kunt ook denken aan een hoeveelheid documentatie op uw vakgebied, waarvan het handig is om het binnen klikbereik te hebben als u toch op uw pc zit te werken.)
In een aantal situaties zou het best zo kunnen zijn dat een blog voor u de aangewezen methode is om datgene wat u kwijt wilt te publiceren. Stel, u bent van plan om een website te maken waarin u commentaar levert op ontwikkelingen op de financiële markten, ik noem maar wat. U voorziet dus dat er regelmatige updates nodig zijn, maar dat, aan de andere kant, de navigatiestructuur van zo'n site best wel eens redelijk eenvoudig zou kunnen zijn. Dan lijkt zo'n elektronisch dagboek gewoon voor de hand te liggen.
Ik ga het maken van blogs hier niet behandelen. (Die beesten bestonden trouwens niet eens toen ik in 2000 met dit ding begon. Kan je nagaan.) Het aan de praat krijgen van zo'n ding schijnt een fluitje van een cent te zijn: als u genoegen neemt met de standaard-opmaak zou het, als ik de boekjes mag geloven, slechts een handvol muisklikken vergen om van start te kunnen gaan. Ik kan me twee nadelen bedenken: ten eerste zit u vast aan een "sjabloon", dat tot gevolg heeft dat het uiterlijk min of meer "confectie" is, en ten tweede is dat navigatie toch een beetje "tijdsvolgordelijk". Een blog is nou eenmaal een electronische dagboek. Dus het is voor de lezer wellicht wat lastig om in het verleden te spitten. Maar als die twee aspecten voor u opwegen tegen de technische eenvoud -want er wordt u beslist een hoop werk uit handen genomen- en u zich daarmee geheel op de inhoud kunt concentreren, dan lijkt een blog voor u de juiste keus. En dan kunt u dit cursusje verden geheel ongelezen laten.
Wat bij zo'n blog natuurlijk wel speelt: zo'n ding moet het van de actualiteit hebben. Aan u dan dus de taak op, nu u van de sores omtrent de techniek verlost bent, te zorgen voor hele goed content. Vertrekpunt voor verder graven: weblog.pagina.nl.
Elke hobby-website -en in het verlengde daarvan, elke cursus die over het maken van hobby-websites gaat- veronderstelt dus dat iemand (of meerdere iemanden) vindt/vinden dat hij/zij/ze iets aan "de wereld" te vertellen heeft/hebben. Wat dat bij u is weet ik natuurlijk niet. Om maar ergens mee te beginnen ga ik uit van de volgende situatie: u bent lid van een vereniging geheten Double Clutch, die bestaat uit liefhebbers van wat oudere auto's. Men wil de diverse activiteiten in bredere kring bekend maken, en u bent door het bestuur als vrijwilliger aangewezen voor het maken van een website.
Even voor de duidelijkheid: u vindt links bovenaan drie "knoppen". De knop "naar links" brengt u terug naar het vorige hoofdstuk in de cursus, de knop "naar rechts" naar het volgende hoofdstuk. De knop "omhoog" brengt u terug naar de openingspagina.
Een beetje website wordt regelmatig bijgewerkt. Zo ook deze. Ik ga niet bij elke nieuwe punt en komma roepen "UPDATED!", maar als er dingen toegevoegd zijn waar ik het nog niet eerder over gehad heb, vindt u de kreet "updated" danwel "new" in de inhoudsopgave. Die kreten blijven dan een paar weken staan. Dan is de nieuwigheid eraf.
Als u iets kwijt wilt naar aanleiding van dit cursusje, kunt u reageren. Graag zelfs. Mailt u dan naar martinvandalen_apestaart_tiscali.nl. (Wilt u dan zelf even dat "apestaart" vervangen? En dus geen spaties links en rechts van de apestaart. De hoeveelheid junkmail die ik krijg is wat irritant aan het worden...)
Ik zal mijn best doen zo snel mogelijk te reageren, maar ik verzoek u te bedenken dat mijn webmasterschap een hobby is, die eerst aan bod komt na gezin en werk. Ik kan u echter verzekeren dat ik uw reacties serieus neem, en dat ik al diverse keren dingen anders geformuleerd heb die niet duidelijk bleken te zijn. In die zin, is deze cursus een samenwerking tussen auteur en gebruikers. (Dat is een van de leuke kanten van publiceren op het Net: je krijgt eerder feedback, en daar kun je ook per omgaande wat mee doen.) Ik wil, op deze plaats, al diegenen die op enigerlei wijze hebben bijgedragen aan deze cursus daarvoor dank zeggen. Het moge duidelijk zijn dat alle resterende onheldere formuleringen, halfbegrepen technische kreten, en "haarscharf daneben" gaande voorbeelden geheel voor mijn verantwoording zijn.
U kunt nu door naar Een stukje achtergrond.
1 Dat is het eerste hoofdstuk na het laatste hoofdstuk van deze cursus. Inderdaad: het moment waarop u het helemaal zelf gaat doen, precies zoals ù voor ogen staat. Tegen die tijd hebt u ongetwijfeld een aantal keren gevonden dat ik het onduidelijk/saai/verwarrend/wat al te popie deed. Ten aanzien van uw site, hebt u groot gelijk. U doet het dus anders.