Een simpele bal gehakt is nooit weg. Here's how.
U neemt voor 4 personen 300 tot 350 gram gehakt (half om half of runder maakt mij niet uit), flink wat paneermeel (als die op is, verkruimelt u zometeen een paar beschuiten, zelfde effect), 1 ei, peper, zout en vleeskruiden. (Die vleeskruiden komen dus gewoon uit het potje Vleeskruiden. U kunt ook een zakje van die strekking nemen, staan bij de slager meestal boven op de toonbank.)
Doe alles behalve het paneermeel in een kom en kneed het door elkaar. Hier krijgt u geheid vieze handen mee, dus doe de trouwring en het horloge even af. (Zie echter hieronder voor een methode zonder vieze handen.) Voeg paneermeel toe, en kneed regelmatig. Het moeten tamelijk droge ballen worden.
U neemt een pakje margarine (250 gram dus) en smelt dat in een koekepan. Heet laten worden tot het flink bruin is (hier niet te terughoudend zijn), en dan de ballen er met twee lepels in leggen. Met die lepels ronddraaien tot ze overal dichtgeschroeid zijn, en dan af en toe draaien tot ze overal bruin zijn. (Dit alles dus op een tamelijk hoog vuur.) Reken voor dit deel van het proces op een dikke 5 minuten.
Dan haalt u de ballen uit de koekepan en legt u ze op een bord. Met de fluitketel een hoeveelheid water in scheutjes toevoegen, terwijl u in de hete boter roert. Dat heet nou afblussen. Dan is het handig als u de jus (die hiermee ontstaan is) in een gewone pan overgiet. Breng hem aan de kook en doe de ballen terug. Laat de ballen vervolgens zo'n 20 minuten sudderen. (Nog even over de jus: jus van gehakt is nooit veel soeps, maar met een pakje Smeltjus lijkt het heel wat.)
Nou, als u dit onder de knie hebt kunt u eens kijken of er verdere smaaktoestanden bedacht kunnen worden. Een teentje knoflook, uitgeperst, kan er ook heel goed in. Of een theelepel kerrie. Of shoarmakruiden. Wat bij ons op prijs gesteld wordt: kerrie, ketjap en knoflook. Maar kijkt u zelf maar.
Mevrouw L. van A. doet me nog de volgende tip aan de hand: " Ik heb een tipje, zodat het horloge en de ring niet meer af hoeven. Doe de gehakt met kruiden, scheutje maggie en-of uitje, en beschuit,[vind ik lekkerder dan paneermeel] in de kom. En mix dit gewoon met de mixer door elkaar [niet de deeghaken]. Dan het ei erbij.[Zelf vind ik een scheutje melk lekkerder.] Dan nog even iets mixen, het blijft een beetje rul, dan met een oliebollenlepel, je weet wel, zo'n knijper, ballen maken. Even met een vork iets plat maken. Zijn ze gauwer gaar. Lekker snel bruin bakken. Heerlijk."
En naar aanleiding van het bovenstaande bericht Irene me nog, dat ze "de hele zaak gewoon in de keukenmasjien kiept en draaien maar." Ik geef toe dat de kans op barstende ballen inderdaad kleiner is. Maar ik vind ze toch iets minder ambachtelijk...
Mijn dank voor deze bijdrage!
Tamelijk stevig voer, maar Wolfgang weegt dan ook 110 kilo.
1 kilo half-om-half gehakt
2 grote uien
zoveel knoflook als je aandurft, minimaal 5 teentjes
zout
peper
cayun-poeder (of bedoelde hij nou cayennepeper? dat werd niet helemaal duidelijk)
paneermeel (niet al te veel)
olie om in te bakken
Snipper de ui zeer fijn. Pers de knoflook uit, bestrooi dat met zout en plet het met een mes tot het een puree is. Meng alles door elkaar. Vorm er platte gevallen van, ergens tussen de Nederlandse bolvormige ballen en een hamburger in. Bak die zo'n 20 minuten in de hete olie. NB: we slaan hier dus de sudder-fase over!
Deze methode werd me aan de hand gedaan door mevrouw S.K.: "Erg leuk van die koekenpan. Maar gehaktballen kun je ook in een schaal doen en in de oven zetten. Op stand vier zijn ze na een half uurtje klaar en heb je er geen omkijken naar. Je hoeft ze niet om te draaien, of op te passen dat ze aanbranden enzo. Makkelijk hoor. Ik heb geen magnetron maar het leven wordt ook met een oven een stuk aangenamer. En ze zijn een stuk minder vet. Gemalen oud brood kan trouwens ook, mits niet beschimmeld. In plaats van beschuit. En ik gooi er vaak een enorme hoeveelheid ketjap in. Idem voor de knoflook. En een beetje sambal. Worden ze lekker pittig."
Ketjap, knoflook, sambal... het komt bekend voor. En gehakt is van zichzelf inderdaad wat "vlak", dus het mag een redelijke hoeveelheid oppepper gebruiken. Natuurlijk ook weer niet zoveel sambal dat uw disgenoten de rest van de avond geen woord meer kunnen uitbrengen. Hoewel... misschien vindt u dat wel zo rustig. OK. Ik doe hier geen uitspraken over. Mij te riskant.
Dit recept werd me toegestuurd door mevrouw G.S.: ze had zoiets een keer in een Grieks restaurant gegeten, toen zat er feta in, wat haar wederhelft minder op prijs stelde. Vandaar dat ze het met Babybel gedaan heeft.
"Men neme 500 gr. hoh gehakt, vloeibare Griekse wereldkruiden, paneermeel of beschuitje, en een ei. Per bal ( er kunnen er 3 uit) een babybelkaasje en een plak roomham of evt gewone ham, wat je wilt. Meng het gehakt met de vloeibare kruiden, de hoeveelheid voor de 500 gr. en maak er 3 ballen van, ja het zijn flinke ballen maar de kaas moet er ook in... Plet ze een beetje, pel de babybelkaasjes af, wikkel ze in de plak ham en leg dit op de platte bal, vouw de gehakt om de kaas/ham zodat het goed is afgesloten, hou ze wat platter ivm bakken. en dan de pan in. Serveren met wat aardappelschijfjes en sla. Heel erg machtig maar oh wat lekker:)"
Ik heb mevrouw S. voor de zekerheid nog even gevraagd of het op deze manier geen hele grote ballen werden -we plegen uit 300 gram 4 ballen te draaien. Maar een dergelijke hoeveelheid is nodig om te voorkomen dat de ham er aan de buitenkant doorheen steekt, verzekerde ze me. De vloeibare Griekse kruiden zijn afkomstig van de C1000, en zijn vermoedelijk te vervangen door gyroskruiden.
Dit stuurde Patricia V. me op:
500g gehakt
peper
zout
0,5 theelepel gemberpoeder
1 theelepel sambal
1 ei
0,5 theelepel laospoeder
2 teentjes knoflook
1 bouillonblokje
3 eetlepels ketjap manis
boter
1 eetlepel maïzena
Bereidingswijze : Meng in een kom het gehakt met peper, zout, ei, sambal, Laos en het gemberpoeder. Kneed alles goed door elkaar en vorm er kleine balletjes van. Pel de knoflookteentjes en pers ze uit. Verhit wat boter in een pan en bak hierin de gehaktballetjes mooi bruin. Doe er dan een scheutje water, knoflook, bouillonblokje en de ketjap bij. Laat dit 15 minuten zachtjes sudderen. Leng de maïzena aan met wat ketjap en giet dit in de pan. Roer het goed door. Lekker met rijst en een salade.
Mijn commentaar: het ziet er helemaal niet verkeerd uit! Alleen: ik ben opgegroeid met het idee dat er paneermeel in gehakt hoort...;)